Mỗi năm, cứ đến mùa nóng, nhu cầu mua máy lạnh lại tăng cao. Người có điều kiện thì chọn máy xịn, người ít tiền thì mua máy giá rẻ hoặc máy cũ. Tuy nhiên, dù chọn mua máy lạnh mới hay cũ, bạn cũng cần nắm một số kiến thức cơ bản để sử dụng tối ưu và tiết kiệm.
Nên chọn mua máy lạnh loại nào?
Hiện nay trên thị trường có hai loại máy lạnh: biến tần (inverter) và không biến tần (non-inverter). Dòng máy lạnh có biến tần giúp tiết kiệm từ 20 – 40% điện năng so với máy không có biến tần. Mặc dù giá mua ban đầu của máy biến tần cao hơn, nhưng về lâu dài sẽ tiết kiệm chi phí nhờ mức tiêu thụ điện thấp hơn. Hiện nay, các thương hiệu lớn thường tích hợp công nghệ biến tần.
Nên điều chỉnh máy lạnh ở nhiệt độ vừa phải (22 – 27°C) để tiết kiệm năng lượng và không ảnh hưởng đến sức khỏe. Dàn nhiệt bên ngoài cần được bố trí thông thoáng, tránh bị “ứ gió” để giúp tiết kiệm điện. Khoảng cách giữa cục lạnh trong nhà và cục nóng ngoài trời cũng cần được bố trí hợp lý nhằm giảm điện năng tiêu thụ khi truyền nhiệt.
Khi tắt máy lạnh, nên tắt cả cầu dao, không chỉ tắt bằng điều khiển từ xa, vì khi đó máy vẫn tiêu thụ một lượng điện nhất định (khoảng 10W). Nên sử dụng thêm quạt để không khí trong phòng lưu thông tốt hơn và nhiệt độ trải đều.
Một hiện tượng phổ biến khi sử dụng máy lạnh là không khí trong phòng bị ô nhiễm, khiến nhiều người khi bước vào phòng bị hắt hơi, chảy nước mũi. Nguyên nhân là khi máy không hoạt động, độ ẩm trong phòng tăng cao tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm mốc phát triển.
Các phòng có máy lạnh cần được giữ khô ráo để vi khuẩn, nấm mốc không có điều kiện phát triển. Khi máy không hoạt động, cần đảm bảo phòng thông thoáng. Thường xuyên hút bụi, vệ sinh phòng, rửa tường và trần nhà.
Phòng có máy lạnh cần được thiết kế để có sự trao đổi không khí với bên ngoài ở mức tối đa. Các thiết bị trong phòng thải ra chất hữu cơ như máy in, máy photocopy, fax, laser… cần được đặt ở nơi thông thoáng và bảo dưỡng thường xuyên.
Do khả năng tiêu thụ và tải điện của máy lạnh rất cao, các điểm tiếp xúc điện không được lỏng lẻo. Do đó, cần lắp cầu dao (CB) riêng cho máy lạnh hoặc sử dụng phích cắm lớn.
Bạn nên chọn máy lạnh phù hợp với diện tích sử dụng
Trung bình, mỗi phòng 1m² cần năng suất lạnh khoảng 500 BTU/h. Ví dụ, phòng 20m² cần khoảng 12.000 BTU. Đặc biệt, đối với gia đình nhỏ, có thể sử dụng loại hai cục (split type) hoặc một cục, tùy thuộc vào cấu trúc nhà ở. Diện tích từ 9 đến 15m² có thể gắn máy một cục công suất 9.000 BTU/h (1 ngựa); từ 15 đến 20m² cần máy 12.000 BTU/h (1,5 ngựa); từ 20 đến 30m² cần máy 18.000 BTU/h (2 ngựa)…
Xử lý máy lạnh thế nào khi thừa hoặc thiếu công suất?
Khi mua, nên chọn máy lạnh có công suất dư một chút. Số tiền đầu tư ban đầu có thể cao hơn một ít, nhưng máy sẽ hoạt động mạnh mẽ hơn, thời gian đạt độ lạnh nhanh hơn. Khi đạt được độ lạnh mong muốn, máy sẽ tự chuyển sang trạng thái chờ, giúp tiết kiệm điện. Với công suất dư thừa so với nhu cầu, máy lạnh sẽ được “nghỉ ngơi” nhiều hơn, độ bền của máy sẽ cao hơn.
Đừng lo lắng khi sử dụng công suất dư thừa. Trong trường hợp hai căn phòng có diện tích bằng nhau, máy công suất lớn sẽ tiêu thụ điện năng ít hơn so với máy thiếu công suất, vì khi phòng đạt yêu cầu, máy sẽ tự động ngắt. Trong khi đó, máy có công suất vừa đủ hoặc thiếu sẽ phải chạy liên tục, dẫn đến tiêu thụ điện năng liên tục và có thể tốn nhiều điện hơn. Càng không nên chọn máy không đủ mạnh so với diện tích và nhu cầu, vì nhiệt độ không đủ lạnh sẽ buộc máy phải làm việc liên tục, gây nóng máy và làm giảm độ bền nhanh chóng.
Làm thế nào để bảo quản máy lạnh tốt nhất?
Nếu có thể, mỗi tháng nên làm sạch bộ lọc không khí một lần. Nếu máy không hoạt động trong thời gian dài (từ vài tuần trở lên), trước khi sử dụng, nên chạy ở chế độ quạt khoảng nửa ngày để làm khô toàn bộ khung bên trong. Bình quân hàng năm nên rửa dàn trao đổi nhiệt một lần. Nếu máy bị mất gas, phát ra tiếng ồn, hoặc nước chảy vào nhà…, không nên tự ý sửa chữa mà cần gọi thợ lành nghề để đảm bảo an toàn cho người và thiết bị. Nếu có chút “kỹ năng”, người dùng có thể thực hiện một số nhiệm vụ bảo trì cơ bản như: tháo vỏ bọc bên ngoài, dùng khăn lau các bộ phận làm lạnh, thiết bị sấy, cánh quạt, động cơ điện; sử dụng máy hút bụi để hút bụi trong máy. Lưu ý: khi vệ sinh, tránh va chạm vào các thiết bị điện tử và dàn tản nhiệt. Nếu sử dụng liên tục khoảng 2 – 3 lần/năm, nên châm dầu vào quạt gió và động cơ điện.
Sau khi tắt máy (hoặc cúp điện), phải chờ khoảng 2 – 3 phút rồi mới bật lại để cân bằng áp suất. Cần chú ý đến những âm thanh kỳ lạ phát ra từ máy lạnh như tiếng va chạm, tiếng kêu của động cơ hoặc rung lắc khung… Nếu phát hiện, hãy lập tức dừng máy để tìm nguyên nhân.
